Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιστορία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ιστορία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026

Η ταυτοτική ανεπάρκεια της Τουρκίας: Από την παραποίηση της Ιστορίας στη γεωπολιτική διεκδίκηση / Turkey's Identity Deficit: From the Falsification of History to Geopolitical Claims


🇬🇷 Πώς το κενό θεμελίωσης μετατρέπεται σε μηχανισμό ιστορικής και πολιτισμικής διαστρέβλωσης

Η “Οδύσσεια” του Κρίστοφερ Νόλαν φαίνεται πως άνοιξε την όρεξη στους γείτονές μας, οι οποίοι δεν χάνουν ευκαιρία να διαστρεβλώνουν την Ιστορία. Πλήθος τουρκικών δημοσιεύσεων, τόσο στον Τύπο όσο και στα κοινωνικά δίκτυα, επιχειρούν να παρουσιάσουν τον Όμηρο ως... Τούρκο και την ελληνική πολιτισμική κληρονομιά της Μικράς Ασίας ως “προαιώνιο ανατολιακό δημιούργημα”. Οι αντιδράσεις σε αυτά τα δημοσιεύματα από την πλευρά μας ακολουθούν σε μεγάλο βαθμό ένα γνώριμο μοτίβο. Ειρωνεία και ήπια χλεύη, χωρίς ωστόσο έντονο θυμό ή εκτεταμένη - ή έστω αποσπασματική - παράθεση ιστορικών πηγών για να αποδειχθεί το αυτονόητο. Όλα έχουν τη σημασία τους. Αν όμως αντιμετωπίσουμε το γεγονός αυτό ως ένα ακόμη γραφικό επεισόδιο της τουρκικής προπαγάνδας, χάνουμε την ουσία. Διαβάστε τη συνέχεια εδώ: https://geoeurope.org/2026/08/28/i-taytotiki-aneparkeia-tis-tourkias-a/

*

🇬🇧 How a foundational void becomes a mechanism for distorting history and culture

Christopher Nolan's "Odyssey" seems to have whetted our neighbors' appetite, and they never pass up a chance to distort history. Countless Turkish outlets, in the press and on social media alike, are busy presenting Homer as... a Turk, and the Greek cultural heritage of Asia Minor as some "primordial Oriental creation." Our own reactions to these stories tend to follow a familiar script: irony, a bit of mockery, but rarely real anger and rarely any sustained - or even partial - use of historical sources to state the obvious. All of that has its place. But if we treat this as just another colorful episode of Turkish propaganda, we miss what actually matters.

If recent developments in Greek-Turkish relations show anything, it's that more than one dispute stands between us and Turkey. It isn't just the continental shelf and the Exclusive Economic Zone, or the questions Turkey keeps raising - territorial waters, airspace, sovereignty over this or that island or islet. Beneath every one of these flashpoints - territorial waters today, a historical narrative tomorrow, Mount Olympus's edelweiss the day after - runs a single, deeper current, one that treating each new episode as a one-off leaves completely untouched. To see it, you have to stop counting episodes and start looking for what they have in common.

And that common thread is more than just an open question. It is a foundational problem that Turkish national ideology has never managed to solve once and for all - and that's not some minor footnote to its political history. It's central to it. This isn't, to be clear, a lack of identity. Turkish national identity has real, historically grounded sources to draw on: language, the Ottoman legacy, Islamic tradition, the memory of the so-called "War of Independence," the Kemalist state tradition. The problem is more specific than that. It's the inability to establish a historical continuity in Anatolia that is exclusively, indisputably Turkey's own. Ethnic origin alone can't do that work, because it's a mixed, medieval-era arrival next to the depth of time embedded in the land itself. Religious identity can't do it either, because it's shared with dozens of other peoples across the Islamic world and so isn't distinctive. What's left is a foundational void that Turkish intellectuals and Turkish state ideology have spent a century trying to fill - using methods that change shape depending on the arena, but that all follow the same underlying logic.

The Problem of Historical Foundation

Turkish national identity was born out of a violent, deliberately engineered project following the collapse of the Ottoman Empire. The vacuum left by the loss of the supranational Ottoman-Islamic identity had to be filled fast, with material that didn't already exist as a popular sense of self but had to be manufactured from above: Western-style nationalism, imposed on a population that had no prior experience of "Turkishness" as either a political category or a lived cultural reality.

This is the context for two theoretical constructs from the 1930s: the Türk Tarih Tezi (Turkish History Thesis) and the Güneş Dil Teorisi (Sun Language Theory). These weren't fringe academic hypotheses - they were a state strategy for manufacturing "indigenousness," dressed up in scientific-sounding language and pseudo-historical argument. The goal was to show that the Turks were not, in fact, recent arrivals in Anatolia - which, historically, they were - but the indigenous descendants of the region's most ancient civilizations: the Hittites, the Sumerians, even the early Greek populations of the Aegean. It was a manufactured falsehood, taught in schools as historical fact on the explicit orders of the state itself, in a country where challenging the official story carried - and still carries - a heavy political price. Constructing a genealogical link to the land wasn't academic curiosity; it was political necessity. A brand-new national identity couldn't be built on the admission that the Turks had settled on foreign soil only nine centuries earlier, and certainly not on the admission that the founding act of the new state was sealed in the blood of the genocide of the region's actual indigenous peoples: the Greeks and the Armenians.

From Kemalism to Islamism: the Same Identity Crisis

This identity void was never truly closed - it just changed hands. Once Kemalist national-populism ran out of steam as a source of meaning, it left behind a secular framework hollowed out of content, and Islamism was quick to move in. These aren't two rival movements that history happened to pit against each other. They're two versions of the same failure to ground an identity in anything real, taking turns in power - or sometimes sharing it - whenever one of them runs out of persuasive force.

The result is a constant back-and-forth across a blurry line between nationalism and Islamism - two ideological systems that compete with each other but also feed off each other, because neither has enough material of its own to stand alone.

But there's a third front too, less obvious but just as telling: the cultural one. When neither nationalism nor Islamism can fully answer the identity question, it opens up space for a current that looks gentler but works just as hard: laying claim to the cultural past of the land itself - Ionia's Greek past included.

The West as "Heir" to the East

This current has a name: "Mavi Anadoluculuk" (Blue Anatolianism). It emerged in the 1950s as a version of "Anatolianism" (Anadoluculuk), with roots reaching back to the late Ottoman period. Its best-known modern figure is Cevat Şakir Kabaağaçlı, better known by his pen name, "the Fisherman of Halicarnassus" (Halikarnas Balıkçısı). The core claim of this current was that Anatolia - Asia Minor - is the true wellspring of civilization, and that Greek civilization was its descendant, not its forerunner, in the development of the Western world. Homer, Sappho, the Greek cities of Ionia - all of it gets rebranded and presented as "Anatolian" material.

Mavi Anadoluculuk didn't reject the West - it laid claim to it, with a boldness plain nationalism would never have dared. It tried to make Anatolia the birthplace of the West, and Turkey, by extension, the heir to a civilization the Turks themselves neither built nor carried forward. Quite the opposite: they systematically erased its traces - the people, the language, the monuments - in the very land where they now claim historical paternity over it. That destructive impulse hasn't gone away; the Turkish state still lets everything Greek decay or fall into neglect, preserving only what can turn a profit through tourism.

It's also no accident that "Mavi Anadoluculuk" shares an adjective with the later "Mavi Vatan" (Blue Homeland), the maritime-power doctrine that today shapes Turkey's posture in the Aegean and the Eastern Mediterranean. They may come from different lineages - one intellectual, the other military - but what they share runs much deeper than a coincidence of naming. It's the same ruthless logic. If identity or entitlement can't rest on race, can't rest on religion, can't rest on any written document or signed treaty, then it rests on the mere act of claiming: whatever sits on or around this territory becomes Turkish because Turkey says so - not because anything proves it.

Three Fronts, One Shared Logic

Turkey's identity deficit plays out systematically across three parallel fronts, all following the same structural logic.

On the political-historical front, the Türk Tarih Tezi and the Güneş Dil Teorisi try to manufacture indigenousness through pseudo-scientific linguistics and history that no serious researcher outside Turkey has ever taken seriously.

On the cultural-philological front, Mavi Anadoluculuk manufactures cultural continuity through false etymologies and arbitrary comparisons.

On the geopolitical front, the so-called "Blue Homeland" turns a maritime-power concept into a framework for asserting sovereignty over an ever-expanding stretch of sea, well past any conventional limit, with the open threat of war serving as the final argument once rhetoric and diplomacy run out.

These three fronts aren't three separate coincidences. They're the same mindset, applied at three different levels, and the point that ties them together deserves to be stated plainly: geographic continuity does not imply ethnic or cultural continuity - and knowing that while insisting on the opposite anyway isn't a mistake. It's a choice.

Anatolia has been, for millennia, a place where civilizations succeeded one another - Hittites, Phrygians, Greeks, Romans, and eventually Turks - but that doesn't make each one the heir of the last, especially when the newest arrival set out systematically to erase the one before it. That very historical rupture is what drives the constant, forceful compensation that follows. Where race fails, language is brought in; where language fails, myth takes over; where myth fails, the map is invoked; and where the map fails, the fleet is brought in.

From Piecemeal Reaction to Strategic Response

If the Greek response to every provocation - whether it's the "fisherman" and Homer or the claims in the Aegean - stays piecemeal, limited to knocking down each individual "piece of evidence" as it surfaces, we'll win every battle but keep losing sight of what the war is actually about.

This isn't a one-off slip by a few overzealous writers or politicians. It's a fixed, organized, state-driven practice of falsifying history, aimed at turning geographic continuity with Anatolia into cultural and historical continuity with the civilizations that predated the Turks there - whether the claim is staked through soil, sea, or myth. That this practice persists generation after generation, regime after regime, isn't an accident of ideological drift. It's the deliberate strategy of a state that knows full well it cannot ground its presence in the region in anything but the claim itself.

Recognizing this pattern gives us something more valuable than debunking each new claim as it comes: the ability to see the next front coming before it even opens, because the logic that produces it is already known and already on the record.

Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026

Ελληνισμός: ο εφιάλτης του τουρκικού εθνικισμού



Θυμάμαι, στο πλαίσιο μιας ιδιωτικής κουβέντας για την Ιστορία και τον πολιτισμό στην Ανατολή, την έντονη και αναίτια επίθεση που δέχθηκα από έναν Τούρκο πανεπιστημιακό. Σε μια αποστροφή του λόγου του, μου απευθύνθηκε με εμφανή προκλητικότητα, ρωτώντας με: "Και ποιος σου είπε εσένα ότι ο Όμηρος ήταν Έλληνας;"
 
Ομολογώ πως, προς στιγμήν, έμεινα να τον κοιτάζω με απορία, προσπαθώντας να αποφασίσω πώς να διαχειριστώ μια τόσο ανιστόρητη τοποθέτηση. Η αυθόρμητη αντίδρασή μου ήταν να του απαντήσω: "Δεν χρειάζεται να μου το πει κανείς! Είναι γραμμένο στο γενετικό μου κώδικα, αλλά και σε κάθε θραύσμα των αρχαιολογικών ευρημάτων που οι αρχαιολόγοι σας φέρνουν στο φως. Όπου κι αν σκάψετε στην Τουρκία, ξεθάβετε με απογοήτευση ελληνικές επιγραφές που μαρτυρούν το προαιώνιο παρελθόν του τόπου".
 
Ήθελα επίσης να του πω ότι, πριν διεκδικήσει την πατρότητα του Ομήρου, καλό θα ήταν να διερευνήσει και να αναγνωρίσει τη δική του ταυτότητα· γιατί μπορεί να δηλώνει Τούρκος, αλλά δεν ξέρει από πού κρατά η σκούφια του. Και μπορεί να κατανοώ την αγωνία του να αποκτήσει η χώρα του ένα ένδοξο πολιτισμικό παρελθόν, αλλά δεν τη συμμερίζομαι.
 
Αυτό ακριβώς του απάντησα - με μια φλεγματική απάθεια που θα ζήλευε κι ο βασιλιάς Κάρολος - κι έγινε... Τούρκος. Δεν ήταν καλή απάντηση. Σκοπός δεν είναι η προσβολή του όποιου συνομιλητή αλλά η κατανόηση, η αναζήτηση ή η ανάδειξη της αλήθειας ακόμη κι όταν αυτή είναι άβολη. 
 
Καταλαβαίνετε - υποθέτω, η συζήτηση ούτε ακαδημαϊκή ήταν ούτε ψύχραιμη. Όσο ο συνομιλητής μου αδυνατούσε να προσκομίσει το οποιοδήποτε τεκμήριο που να δίνει έστω, μια στοιχειώδη βάση στον ισχυρισμό του, τόσο περισσότερο εξοργιζόταν. Σχεδόν τον λυπήθηκα και δεν έδωσα συνέχεια στο όλο θέμα.
 
Αλλά, προσέξτε. Αυτή ακριβώς η αγωνία των γειτόνων μας δεν είναι τυχαία. Ούτε η συζήτηση ήταν μεμονωμένη, ούτε και τα άρθρα που δημοσιεύονται σποραδικά από τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης είναι αθώα. Όλα μαζί, αποτυπώνουν με εύγλωττο τρόπο το βαθύ πρόβλημα ταυτοτικής ανεπάρκειας που διατρέχει μεγάλο μέρος της σύγχρονης τουρκικής κοινωνίας και διανόησης.
 
Η Τουρκία, ως απόγονος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, βρέθηκε αντιμέτωπη με την ανάγκη κατασκευής μιας συμπαγούς εθνικής ταυτότητας. Ο κεμαλισμός προσπάθησε να το κάνει με τον κρατικισμό, τον εθνολαϊκισμό και τον ιστορικό αναθεωρητισμό, ενώ ο ισλαμισμός - ιδίως στην εποχή Ερντογάν - έχει στραφεί στην θεολογική ουτοπία και τον παντουρκισμό. 
 
Στόχος της εθνικιστικής τουρκικής διανόησης υπήρξε ανέκαθεν η βίαιη ομογενοποίηση των πληθυσμών της Μικράς Ασίας και ο σφετερισμός των στοιχείων της ταυτότητας των προαιώνιων γηγενών λαών - κυρίως των Ελλήνων. Ήταν εκείνη η ανάγκη για αυτοπροσδιορισμό έναντι "ανώτερων" πολιτισμών που "με θράσος" εξακολουθούσαν να επιβιώνουν στην Ανατολία, που τους οδήγησε και στο έγκλημα αλλά και στην εργαλοιοποίηση της Ιστορίας για να θεμελιώσουν ένα κίβδηλο "ηθικό δικαίωμα" κυριαρχίας.
 
Η άρνηση της ελληνικότητας του Ομήρου, η διεκδίκηση της Αγίας Σοφίας, η συστηματική υποβάθμιση ή διαστρέβλωση της ελληνικής παρουσίας στην Μικρά Ασία, και η κατασκευή ενός "μεγάλου τουρκικού έθνους" που δήθεν υπήρχε από την αρχαιότητα, είναι εκφάνσεις της ίδιας αγωνίας. Να γεμίσει το κενό μιας σχετικά πρόσφατης εθνογένεσης με δανεικά ή πλαστά μεγαλεία, συχνά με την ταυτόχρονη απαξίωση ή εξαφάνιση της πραγματικής ιστορίας τόπου και λαών.
 
Δεν πρόκειται απλώς για ιστορική άγνοια ή προπαγάνδα. Πρόκειται για βαθιά ταυτοτική ανασφάλεια που τροφοδοτεί επιθετικότητα, αναθεωρητισμό και την ανάγκη συνεχούς "επιβεβαίωσης" μέσω σύγκρουσης με τον "Άλλο" - ιδίως με τον Ελληνισμό, που συμβολίζει την συνέχεια ενός πολιτισμού χιλιάδων ετών στον ίδιο χώρο.

 

Τρίτη 4 Φεβρουαρίου 2025

Στρατηγική σύμπτυξη |

γράφει ο Βαγγέλης Χωραφάς

Λίγες ημέρες πριν τελειώσει το 2024, πέθανε ο Τζίμυ Κάρτερ, 39ος πρόεδρος των ΗΠΑ, από το 1979 έως το 1981, σε ηλικία 100 ετών.

Πολλά έχουν γραφτεί για τη προεδρία του Τζίμυ Κάρτερ και τις αλλαγές που επέφερε στις πολιτικές των ΗΠΑ. Ωστόσο, αυτό που είναι το πιο σημαντικό, είναι να προσδιοριστεί το στρατηγικό πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτούργησε ο Τζίμυ Κάρτερ. Μπορούμε να προσδιορίσουμε αυτό το πλαίσιο ως μια στρατηγική σύμπτυξη, έναν στρατηγικό εξορθολογισμό της πρωτοκαθεδρίας των ΗΠΑ στο διεθνές σύστημα, η οποία είχε πληγεί από την υπερέκταση των περασμένων δεκαετιών. Διαβάστε τη συνέχεια εδώ: https://www.geoeurope.org/2025/01/05/stratigiki-symptyxi/

 

Κυριακή 14 Μαΐου 2023

Πώς πέφτουν οι αυτοκρατορίες

γράφει ο Martin van Creveld 


Όπως γνώριζαν πολύ καλά ο φιλόσοφος Πλάτωνας (428-348 π.Χ.) και ο πολιτικός/ιστορικός Πολύβιος (200-118 π.Χ.), οι αυτοκρατορίες έρχονται και παρέρχονται. Η Βαβυλωνιακή Αυτοκρατορία ανήλθε και παρήκμασε. Η Περσική Αυτοκρατορία ανήλθε και παρήκμασε. Η Μακεδονική Αυτοκρατορία του Αλέξανδρου αναδύθηκε και διαλύθηκε. Τον πρώτο αιώνα π.Χ., η ιδέα ότι και η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία θα παρακμάσει και θα πέσει μια μέρα είχε γίνει συνηθισμένη στους μορφωμένους κατοίκους της, όπως έγραψε ένας από αυτούς, ο Ρωμαίος ιστορικός Λίβιος, η αυτοκρατορία «πάλευε με το δικό της μεγαλείο». Ωστόσο, δεν υπήρξε συμφωνία για το πότε θα συμβεί αυτό, πόσο μάλλον για το πώς. Διαβάστε τη συνέχεια εδώ: https://www.geoeurope.org/2023/04/10/pos-peftoyn-oi-aytokratories/

Κυριακή 9 Οκτωβρίου 2022

Ο αυτοκρατορικός έλεγχος των αφηγημάτων

γράφει η Caitlin A. Johnstone

Τα χειρότερα προβλήματα του κόσμου μας δημιουργούνται από τους ισχυρούς. Οι ισχυροί θα συνεχίσουν να δημιουργούν αυτά τα προβλήματα έως ότου οι απλοί άνθρωποι χρησιμοποιήσουν την αριθμητική υπεροχή τους για να τους κάνουν να σταματήσουν. Οι απλοί άνθρωποι δεν χρησιμοποιούν αυτή την υπεροχή για να σταματήσουν τους ισχυρούς, επειδή οι ισχυροί χειραγωγούν συνεχώς την κατανόηση των ανθρώπων για το τι συμβαίνει. Διαβάστε τη συνέχεια εδώ: https://www.geoeurope.org/2022/09/23/o-aytokratorikos-elegxos-ton-afigima/

Σάββατο 6 Μαρτίου 2021

Η οθωμανική κληρονομιά των τούρκων

Παρακολουθώντας την άσκηση της "Γαλάζιας Πατρίδας" σε ζωντανή σύνδεση, ο Τούρκος Πρόεδρος Ερντογάν απείλησε για πολλοστή φορά την Ελλάδα λέγοντας πως η Τουρκία δεν θα επιτρέψει την καταπάτηση των δικαιωμάτων του τουρκικού έθνους και των τουρκοκυπρίων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Μεταξύ άλλων ανέφερε και τα εξής: «Είμαστε μια χώρα που περιβάλλεται από θάλασσες από τρεις πλευρές, οπότε βλέπουμε ότι η ναυτική δύναμη κατέχει τεράστια σημασία σε όλη την ιστορία μας. Στις εποχές που το ναυτικό μας ήταν ισχυρό, βιώναμε χρυσή εποχή στα Βαλκάνια και τη Βόρεια Αφρική. Καθώς η σκιά της οθωμανικής σημαίας αποδυναμώθηκε, επικράτησε η αποικιοκρατία.

Με τη νίκη μας στην ναυμαχία της Πρέβεζας, πέρα από το ότι κατέστη Μεσόγειος μια τουρκική λίμνη, στήσαμε επί αιώνες ένα κλίμα γαλήνης, ειρήνης και σταθερότητας.

Στις εποχές που ο στόλος μας ήταν ισχυρός, μαζί με την λεκάνη της Μεσογείου, τα Βαλκάνια η Μέση Ανατολή και η βόρεια Αφρική έζησαν την χρυσή τους εποχή.»

Ας δούμε μερικές εικόνες αυτής της χρυσής εποχής των οθωμανών για να έχουμε στο μυαλό μας τι εννοούν οι τούρκοι και ποιο το μέλλον σε περίπτωση που ο ισλαμοφασισμός κι η βαρβαρότητα νικήσουν την δημοκρατία και τον πολιτισμό.

Το ολοκαύτωμα της Σαμοθράκης 1821
 
Οι σφαγές στη Χίο 1822

Η σφαγή του χωριού Μπατάκ της Βουλγαρίας 1876

Γενοκτονία των Αρμενίων 1915-1917

 
Γενοκτονία των Αρμενίων 1915-1917

Σφαγές στον Λίβανο και τη Συρία 1916

 Γενοκτονία των Ελλήνων, Θράκη, Πόντος, Μικρά Ασία 1914-1923

 Οθωμανικό "Δίκαιο"

Αυτή είναι η οθωμανική κληρονομιά για την οποία οι τούρκοι αισθάνονται υπερήφανοι. Ούτε οι τέχνες, ούτε τα γράμματα, ούτε οι επιστήμες. Μόνον η φρίκη κι ο όλεθρος. Αυτά είναι τα μοναδικά τους επιτεύγματα και σήμερα, μας κουνούν το δάκτυλο και μας μιλούν για δημοκρατία (sic) και ιστορικά δικαιώματα (sick) για τα οποία νομιμοποιούνται δήθεν από το "ένδοξο" παρελθόν τους.

Μας απειλούν και μας εκβιάζουν, καθιστώντας τον πολιτικό πολιτισμό της Ευρώπης υπόχρεο σε ένα ατέρμονο ανατολίτικο παζάρι μέχρι να επιβληθεί με το έτσι θέλω ο δικός τους τρόπος σκέψης και η δική τους αντίληψη διότι, το διακύβευμα δεν είναι τα πλούτη της Ανατολικής Μεσογείου και του Αιγαίου αλλά η τουρκοποίηση και η κυριαρχία του (τουρκικού) Ισλάμ.

Αν δεν πετύχουν τώρα απέναντι στην "μικρή" Ελλάδα και την αδύναμη Κύπρο, θα εντείνουν τις προσπάθειές τους σε άλλο πεδίο. Εκεί που γνωρίζουν πως η "πολιτική ορθότητα" είναι διάτρητη κι ως εκ τούτου ανίκανη να ανακόψει την επίθεσή τους.

Κυριακή 31 Ιανουαρίου 2021

«No ships, no troops, no flags»


Σαν σήμερα πριν από εικοσιπέντε χρόνια γραφόταν μία από τις πιο μελανές σελίδες στην Ιστορία της χώρας μας με την πτώση του ελικοπτέρου του Πολεμικού μας Ναυτικού, τον χαμό των τριών αξιωματικών μας και τα όσα ακολούθησαν στη συνέχεια. Η τελευταία πράξη του δράματος των Ιμίων - διότι περί δράματος πρόκειται - παίχτηκε στην Βουλή των Ελλήνων (1/2/96), πριν καν περάσουν 24 ώρες!, με πρωταγωνιστή τον τότε Πρωθυπουργό για τον οποίον η Ιστορία επιφυλάσσει τη θέση που αξίζει σε ανθρώπους του είδους του.

Όπως κι αν δω τα πράγματα και με την ευχέρεια της χρονικής απόστασης που πάντα αφήνει χώρο σε μια πιο ψύχραιμη και λογική ματιά, μου είναι αδύνατο να ξεχάσω τα πρόσωπα των ηρωικών πληρωμάτων των Φ/Γ «Ναβαρίνο», «Έλλη», «Θράκη», του Α/Τ «Θεμιστοκλής» κι όλων των αξιωματικών και ναυτών όλων των πλοίων μας που βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή (πολλούς από τους οποίους γνώρισα λίγες μόλις εβδομάδες αργότερα) αποφασισμένοι να υπερασπιστούν όχι τα χώματα και τα νερά της πατρίδας μας, μόνο, αλλά το ίδιο μας το είναι! Η «κρίση των Ιμίων» δεν ήταν ποτέ ζήτημα «δύο βράχων στο νερό»! Στο «πεδίο» βρισκόταν εκτεθειμένο κάθε μας ιερό και κάθε μας όσιο.

Το ξημέρωμα εκείνης της ημέρας, της ημέρας που προηγήθηκε της αδιανόητης κυβερνητικής και όχι εθνικής «ευγνωμοσύνης» προς την κυβέρνηση των Η.Π.Α., δεν χάσαμε 3 αξιωματικούς. Χάσαμε ένα κομμάτι της ψυχής μας. Αφεθήκαμε παθητικά στον παρά φύσιν βιασμό μας κι έπειτα, δίχως αιδώ, ευχαριστήσαμε τους βιαστές μας, αναγνωρίζοντας στη Μαδρίτη και στο Ελσίνκι αργότερα, «ζωτικά τους συμφέροντα» στις δικές μας θάλασσες! Το δικαίωμα δηλαδή να μας βιάζουν κατά την διάθεσή τους.

Ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας και από τεχνικούς όρους που οι απλοί πολίτες «δεν καταλαβαίνουμε» αλλά, δεν έχουν και καμία απολύτως αξία για κανέναν. Οι γκρίζες ζώνες στο Αιγαίο αν υφίστανται, δεν υφίστανται εξαιτίας του επεκτατισμού της Τουρκίας παρά ως απόρροια της δικής μας πολιτικής ανικανότητας.

Θυμάμαι, να ακούω έκπληκτος από τον εξώστη της αίθουσας της Ολομέλειας, τον τότε Πρωθυπουργό να ευχαριστεί την κυβέρνηση των ΗΠΑ όταν, όλοι είχαμε αντιληφθεί τον ρόλο των αμερικανών πριν και κατά τη διάρκεια των γεγονότων εκείνων των ημερών. Λίγες ώρες πιο πριν, δεν είχαμε χάσει έναν «βράχο στην θάλασσα» - τούτο δεν συνέβη ποτέ, αλλά, τρεις γιους! Τρεις γιους τους οποίους έφτυσαν κατάμουτρα ο τότε Πρωθυπουργός και ο τότε - συνεπής στην οικογενειακή του παράδοση - Υπουργός των Εξωτερικών. Και οι δύο εξακολουθούν και θα εξακολουθούν να αμείβονται και να τιμώνται από όλους μας για τις «υπηρεσίες» που «πρόσφεραν» στην πατρίδα και το έθνος!

Ο τουρκικός επεκτατισμός ως επακόλουθο του (παν)τουρκισμού, είναι ό,τι χειρότερο έχει να επιδειχθεί στην ιστορία της ανθρωπότητας από ανεμομαζώματα που φθονούν την ευημερία, τον πλούτο, την παράδοση και τον πολιτισμό όλων των λαών της γης χωρίς εξαίρεση. Έλαχε στη μικρή Ελλάδα να αποτελεί το πρώτο και κύριο ανάχωμα στην αποτροπή κάθε επίθεσης πολιτισμικής ή εδαφικής όμως, μόνη της δεν θα καταφέρει πολλά. Κι η Γερμανία μόνη της δεν μπορεί να καταφέρει πολλά. Κι η Γαλλία το ίδιο. Κι η Ιταλία και κάθε άλλη χώρα της Ευρώπης.

Ας μην έχουμε καμία αμφιβολία επ’ αυτού ούτε εμείς, ούτε και οι αφελείς ευρωπαίοι που υπονομεύουν την κοινή μας ασφάλεια - βλέπε Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία, Μάλτα, Ουγγαρία - και με άγνοια του κινδύνου, εμμένουν με συνέπεια σε μια κακώς εννοούμενη εξασφάλιση διμερών σχέσεων και συμφερόντων που εκ των πραγμάτων δεν στέκει ικανή να αντιμετωπίσει και να διαχειριστεί την έχθρα και το μίσος που τρέφουν οι τούρκοι ισλαμιστές, εθνικιστές κι εθνολαϊκιστές για όλους μας.

Οι τούρκοι δεν θα ησυχάσουν έως ότου κατορθώσουν να επανακτήσουν τουλάχιστον τα εδάφη που κατείχε η Οθωμανία. Κι αυτή θα είναι μόνον η αρχή. Με το ζόρι, με το καλό, με τα όπλα ή με τον τηλεοπτικό τουρκοπολιτισμό και τα λοιπά… αλατοπιπερώματα. Συνεπώς, δεν ομιλούμε για μία «μετεξελισσόμενη επιθετικότητα της οποίας τα ακραία όρια είναι δύσκολο να αποσαφηνισθούν»… κατά την φρασεολογία των λεγόμενων «εκσυγχρονιστών» που εξακολουθούν να υπάρχουν και να δρουν ανάμεσά μας… για όσους τους θυμούνται και τους αναγνωρίζουν.

Η διπλωματία όμως έχει τα όριά της. Και τα όρια αυτά εξαντλούνται στο σημείο υπεράσπισης και διασφάλισης της εθνικής κυριαρχίας. Και εθνική κυριαρχία το υπογραμμίζω, δεν είναι μόνον τα χώματα, τα νερά και οι αιθέρες. Είναι και ο πολιτισμός, η ιστορία, ο τρόπος ζωής, το παρόν και το μέλλον.

Όσο θρέφουμε φίδια στον κόρφο μας, δεν μπορούμε να περιμένουμε προκοπή. Το είπαν άγιοι άνθρωποι και οι σοφοί του λαού μας πολύ πριν από εμένα. Επομένως, δεν μοιράζομαι μαζί σας καμία νέα ιδέα και τίποτε το καινούριο.

Το κακό με εμάς τους έλληνες είναι η προχειρότητά μας. Διαρκώς ευκαιριακοί, δίχως σχέδιο και δίχως όραμα για το μέλλον, καταλήγουμε μοιραίοι για εμάς και τους επόμενους. Οι δε 300 πρώτοι μας (συν γυναιξί και τέκνοις) - συμβολικά κι ουσιαστικά - αποκομμένοι τελείως από το υπόλοιπο σώμα, βολεμένοι μέσα στον βαθύ τους ύπνο, τα προνόμια, τα πάθη και τις ιδεοληψίες τους, αδυνατούν να δουν την πραγματικότητα κι εμείς τους χειροκροτούμε και τους ζητωκραυγάζουμε γιατί… τα πιάσαμε τα λεφτά μας… τι κι αν προέρχονται από part time opportunities, επιδόματα και παροχές;

Παρ’ όλα αυτά, καταφέραμε πολλά. Ανήκουμε στην Δύση, έχουμε τρόπους, έχουμε σπίτια κι αυτοκίνητα, ταξιδεύουμε από εδώ κι από εκεί με ελευθερία… πήραμε και κανά δυο νόμπελ αλλά, εκστασιαζόμαστε με το μπιγκ μπράδερ και το σερβάιβορ! Μας αρέσει πολύ η δημιουργική απασχόληση. Ρουφιανεύουμε ο ένας τον άλλον, βάζουμε εμπόδια αναμεταξύ μας, ζηλεύουμε την επιτυχία και χαιρόμαστε με την αποτυχία… Μιλάμε πολύ κι ακούμε λίγο! Πράγματι, καταφέραμε πολλά!

Αυτή η Ελλάδα γιορτάζει τα 200 της χρόνια από την Επανάσταση; Επανάσταση απέναντι σε τί;

Δεν με νοιάζει τι κάνουν οι άλλοι λαοί. Ούτε πως σκέφτονται, ούτε τι θέλουν. Με νοιάζει όμως το τι κάνουμε εμείς. Εικοσιπέντε χρόνια μετά αποδεικνύεται ιστορικά πως δεν κάνουμε τίποτε σωστά. Τίποτε δεν έχουμε μάθει. Και η ευθύνη μάς βαραίνει όλους. Η αναπόφευκτη σύγκρουση στο εγγύς μέλλον θα είναι οικονομική, θρησκευτική και πολιτισμική. Μέχρι το επόμενο δράμα λοιπόν. Εκτός κι αν….   

 

Τετάρτη 13 Ιανουαρίου 2021

Πότε θα μιλήσουμε για τον σκοταδισμό της λεγόμενης διανόησης;

 

Πριν λίγες ημέρες, κι ενώ διανύουμε ήδη το έτος των εορτασμών από τα διακόσια χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης, συμμετείχα σε έναν διάλογο με αντικείμενο ένα μικρό απόσπασμα από το πρόσφατο άρθρο του Νίκου Δήμου με το οποίο, ούτε λίγο ούτε πολύ, προσπαθεί να μας δείξει ότι η Εκκλησία αντιπροσώπευε κι αντιπροσωπεύει τον σκοταδισμό και την οπισθοδρόμηση, βλάπτοντας εν πολλοίς το εθνικό συμφέρον(!).

Ποιό το διακύβευμα; Οι εμβολιασμοί και η υποστήριξη των πολιτικών επιλογών της Κυβέρνησης καθώς, η τελευταία δεν καταφέρνει να πείσει - όχι αναίτια - μία μεγάλη μερίδα του ελληνικού πληθυσμού. Έτσι λοιπόν, ως σημαντικός και σπουδαίος διανοητής είναι, στο ψευτοδίλημμα «με εμάς ή με τους άλλους» προσπαθεί να απαξιώσει τους μεν σε σχέση με τους δε.

Ο ίδιος, μιλά για έρευνα κι αναζητά την κριτική σκέψη και τον ορθό λόγο όμως - την ίδια ώρα, κάπως ανορθόδοξα μας τα λέει και τα παρουσιάζει, σερβίροντάς μας τελικά μία σούπα άνοστη και κρύα.

Η γνώμη που εξέφρασα - κι ενόχλησε - κάποιους από τους συνομιλητές μου, στηριζόταν στην έκδηλη υποκειμενικότητά του, την ελλιπή γνώση του επί συγκεκριμένων παραμέτρων (π.χ. γλωσσολογικών σε ό,τι αφορά στο εν λόγω απόσπασμα) καθώς, και στην αίσθησή μου περί εξυπηρετούμενης σκοπιμότητας.

Προφανώς και πρόθεσή του δεν ήταν και δεν είναι η συνδρομή στον δημόσιο διάλογο έτσι, ώστε όσοι δεν γνωρίζουν ή αμφιβάλλουν να έχουν ένα σημείο αναφοράς, ένα μπούσουλα, ένα κίνητρο, εν πάση περιπτώσει κάτι για να ψάξουν τα πράγματα λίγο περισσότερο αλλά, η επίθεση - μέσω της εκκλησίας - στο θρησκευτικό αίσθημα όλων εκείνων που βρίσκουν στην πίστη μία κάποια ηρεμία. Από την άλλη μεριά της παλάντζας, τοποθετεί την επιστήμη με το «ειδικό» της βάρος έτσι, ώστε καταδειχθεί η «συγκριτική διαφορά», αρνούμενος να δει το οφθαλμοφανές: Η «επιστήμη» κατάντησε reality show κι οι θεράποντές της μεταμορφώθηκαν σε τηλεοπτικούς μαϊντανούς. Για ποιόν διαφωτισμό ομιλεί;

Με μία κατ’ επίφαση αγωνία περί ποιότητας της παρεχόμενης παιδείας - άραγε ποιοί οι αγώνες του; - επιχειρεί να ενισχύσει τα γραφόμενά του με την περιγραφή της πραγματικότητας που όλοι γνωρίζουμε κι αναγνωρίζουμε, κανείς όμως δεν τολμά να αλλάξει! Κάπου πήρε το μάτι μου και τον ... ΣΥ.ΡΙΖ.Α. Σιγά μην τον άφηνε απ' έξω... είναι η πλέον trendy αντίληψη περί τεκμηρίωσης.

Χαρακτήρισα το άρθρο του προβληματικό στη δομή και στο περιεχόμενο, εντοπίζοντας όλες εκείνες τις εκτιμήσεις και τα στερεότυπα του γραπτού του λόγου που η ίδια η Ιστορία και η επιστημονική έρευνα έχουν διαψεύσει.

Αντίθετα, κάποιοι εκ των συνομιλητών μου, το βρήκαν άριστο, περιεκτικό κι ακριβές. Όταν όμως τους ρώτησα πως μπορεί να αμφισβητηθεί η «αυθεντία» του κι όταν εξ αφορμής του αποσπάσματος, αναφέρθηκα ονομαστικά σε παραδείγματα Φαναριωτών (ας πούμε διανοούμενων και πεφωτισμένων) που με τα έργα τους κατέδειξαν ό,τι χειρότερο έχει να επιδείξει ο Ελληνισμός, κι όταν επεσήμανα - λόγω της προσωπικής μου εμπειρίας - πως η χρήση της γλώσσας κατά την Οθωμανική περίοδο αλλά και κάθε φορά, είναι διαφορετική σε σύγκριση με τη χρήση της γλώσσας στην Ελλάδα και το παρόν, η αντίδρασή τους με εξέπληξε δυσάρεστα... και με εξέπληξε δυσάρεστα διότι άνθρωποι με γνώσεις, δύναμη πνεύματος και με επαγγελματική/κοινωνική ταυτότητα που προϋποθέτει μία κάποια διαλεκτική ικανότητα, δεν επιτρέπεται να εμμένουν δογματικά στην διαχείριση πραγμάτων, προσώπων και γεγονότων κι ούτε είναι πρέπον να απαξιώνουν την οποιαδήποτε διαφορετική, τεκμηριωμένη όμως, θέση μόνο και μόνο επειδή δεν προέρχεται από έναν γνωστό δημοσιογράφο ο οποίος, παρά το έργο και τις περγαμηνές του, έχει προκαλέσει κατ’ επανάληψη αλγεινή εντύπωση με τα γραπτά του...

Όταν εκφράζουμε μία άποψη, δεν την εκφράζουμε για να πείσουμε κανέναν! Ούτε για να έχουμε κάτι να λέμε. Αντίθετα, την προσφέρουμε προς αξιολόγηση και συμμετέχουμε στον γενικότερο προβληματισμό με αγαθή πρόθεση για να βρούμε την αντικειμενική αλήθεια. Και μιλώ για εμένα.

Ο καθένας, ασφαλώς μπορεί να γράφει και να λέει ό,τι θέλει. Μπορεί και να πιστεύει ό,τι θέλει. Δεν χρειάζεται να συμφωνούμε. Η ίδια η Ιστορία γράφεται και ξαναγράφεται και κυκλοφορούν πολλές και διαφορετικές εκδοχές της. Επομένως, το ζήτημα δεν είναι να πειστεί κανείς, ούτε και να υπερισχύσουμε ενός διαλόγου στον οποίο όλοι συμμετέχουμε ισότιμα. Διαφορετικά, ο διάλογος δεν έχει νόημα.

Η Ελληνική Ιστορία και ιδιαίτερα η Ιστορία της Ελληνικής Επανάστασης, είναι η δική μας Ιστορία και οφείλουμε να αισθανόμαστε υπερήφανοι για τα μεγάλα και τα σπουδαία, όπως ακριβώς δικαιούμαστε να αισθανόμαστε απέχθεια κι αποτροπιασμό για όλες εκείνες τις βρομιές, τις ρουφιανιές, τις προδοσίες, τα μίση και τα πάθη. Κανείς δεν έχει το αποκλειστικό δικαίωμα της μίας ή της άλλης πλευράς. Όπως και να έχει, όλα ορίζουν ό,τι εμείς είμαστε σήμερα κι είναι βέβαιο, αν κοιταχτούμε στον καθρέπτη θα δούμε όλα εκείνα για τα οποία μπορούμε να υπερηφανευόμαστε αλλά, κι όλα εκείνα για τα οποία ντρεπόμαστε.

Κι ο Δήμου, ο κάθε Δήμου, κι εγώ και όλοι εσείς, είμαστε προϊόντα αυτής της Ιστορίας. Όλοι, είτε το θέλουμε είτε όχι, διαδραματίζουμε τον μικρό ή τον μεγάλο μας ρόλο. Με τις ευστοχίες μας και τις αστοχίες μας. Κάθε ρόλος είναι σημαντικός και στο τέλος τέλος η ιστορία δεν γράφεται από τους «διάσημους» και τους «δυνατούς» αλλά από τους «άσημους» και τους «αδύναμους» που ενίοτε αποφασίζουν και πράττουν.

Αν ο κ. Δήμου, είχε την ευγενή καλοσύνη και την διάθεση και την πρόθεση να συμβάλλει με το πνεύμα του στην παιδεία των Ελλήνων, τότε μετά χαράς όλοι θα τρέχαμε να τον συνδράμουμε. Από εκεί και ύστερα, ναι! Να συζητήσουμε για όλα όσα θα πρέπει να αλλάξουν ή να βελτιωθούν... με δίχως πάθη κι ανιδιοτέλεια, για να οδηγηθούμε σε ένα κάποιο αποτέλεσμα για εμάς κι όχι για να "γίνουμε" ή να δείχνουμε "Ευρωπαίοι".

Να μιλήσουμε για όλα! Καμία αντίρρηση. Όμως, διερωτώμαι, αναρωτήθηκε ποτέ ο κ. Δήμου αν με την αρθρογραφία του και τις πολιτικές του προτιμήσεις - αν, λέω αν - μάλλον αποτελεί μέρος του προβλήματος κι όχι της λύσης; Ή μήπως τα «μεγάλα πνεύματα» δεν επιτρέπουν στον εαυτό τους τόσο ευτελείς συλλογισμούς;